Toulouse-Lautrec’in “Yatakta” Serisi

Eylül Kepcen

Toulouse-Lautrec’in “Yatakta” Serisi

Le lit (The bed) - Henri de Toulouse-Lautrec (1893)

Henri de Toulouse-Lautrec, Fransız bir ressam, karikatürist ve de illüstratördür. 36 yıllık kısa hayatının birkaç yıllık döneminde Paris kadınlarından ilham alarak çizdiği Le Lit isimli serisi, dört farklı tablodan oluşuyor. Sanatçının fiziksel özellikleri, erken çocukluk dönemi ve içinde büyüdüğü sosyal yapılar onun sanatının varoluşuna katkı sağlar. 1864 Fransa’sında aristokrat bir aileye doğan sanatçı, akraba evliliği yüzünden genetik bir hastalığa sahiptir. Büyüme döneminde vücudunda gözlemlenen kemik problemlerinin de bu hastalıktan kaynaklandığı anlaşılırken çocukluğundan sonraki hayatı fiziksel sorunlarıyla mücadele etmekle geçer. Sosyal normların dışında kaldığı fiziksel aktivitelerinin yerini resimle doldurarak hayatının erken döneminde sanata yatkın kişiliğini keşfetmeye başlar.




Lautrec, varlıklı bir ailede doğup büyümesine karşın hayatının büyük bir kısmını Paris’in varoş mahallelerinde geçirir. Zaten resmine belki de en büyük katkıyı bu mahallelerdeki insanlar sağlar. Lautrec, pavyonlarda ve genelevlerde sık sık zaman geçirip oradaki hayatları gözlemleme fırsatı bularak bunları resimlerine konu eder. Hatta hikayelerini anlatmayı seçtiği bu figürler, ait oldukları sosyal yapılardan dolayı sanatta kendilerine yer bulmalarıyla toplumun bir kısmını rahatsız eder.

Bu yazıda bahsedeceğimiz “Yatakta” serisindeki iki figürün de Parisli seks işçisi kadınlar olduğu biliniyor. O dönemin genelevlerinde çoğunlukla yeterli alan olmadığı için kadınların aynı yatağı birden fazla kişi paylaştıkları söylenir.

Le Lit (The Bed), 1893

Serinin genellikle ilk üyesi olarak anlatılan bu tablonun aslında diğer üç eserden bir yıl sonra resmedildiği biliniyor. Bir yatak, yatakta yatan iki kadın. Bu iki kadın, bedenleri örtünün altında kalacak şekilde birbirlerine dönük yatıyorlar. Resme ilk bakışta yaptığımız yorumlar genelde bu şekilde oluyor. Eser ve sanatçı üzerine farklı kaynakları okuduğumuzda ise bu iki kadının lezbiyen bir çift olduğunu ve Lautrec’in düzenli ziyaretçisi olduğu genelevde çalıştıklarını anlıyoruz.



Dans Le Lit (In The Bed), 1892

Bu tabloda ise aynı iki kadının kollarını çarşaftan dışarı çıkarmış bir şekilde birbirlerini izlediklerini görüyoruz. Odaya hâkim olan sıcak ışık, yatağın yanında bir gaz lambası olduğunu ve odanın bu lambayla aydınlatıldığını düşündürüyor. Tablonun sağ tarafında tek kolu üzerine yan yatmış kadının yüz hatları diğer kadınınkinden daha ayrıntılı bir şekilde görülüyor. Koyu renkli saçları kısa, beyaz bir atlet giyiyor. Bakışlarındaki içtenlik, resimde kullanılan sıcak tonların yoğunluğuyla desteklenmiş.

Au Lit: Le Baiser (In Bed: The Kiss), 1892

Sıradaki iki tablonun aynı isme sahip olduğunu biliyoruz. Yatakta yatan kadınlar bu kez öpüşüyorlar, saçları hafiften dağılmış ve birbirlerine sarılıyorlar. Öncekilerden farklı olarak bu iki tablonun diğerlerinden daha samimi olduğu göze çarpan ilk şey. Yine kırmızı ve sarı renkler ön plandadır ki bu, tablolardaki romantizm ve samimiyet hissini güçlendirir.





Son tabloda figürler, öncekilerden farklı bir açıdan görülürler. Bu da bize yatak odalarının fiziksel konumu hakkında daha çok bilgi verir. Bu kez yatağın uç tarafında olduklarını anladığımız kadınlar, yatağın üzerine serilmiş kırmızı örtünün ilk kez tamamiyle dışına çıkmışlardır.

Yatakta” serisini konuşulmaya değer kılan özelliklerinden bir tanesi ise Lautrec’in yataktaki bu iki kadını pornografik birer öğe olarak yansıtmaktansa gözlemcide duygusal bir izlenim yaratacak şekilde resmetmesidir. Kadınların bu anını fetişize etmek ve “erkeklerin beğenisine sunmak” yerine onların samimiyetini yalın bir biçimde resmeder. Bu da eserlere cinselliğin rahatsız ediciliğinden ziyade hassasiyet ve içtenliğini katar. Tabloların hiçbiri inandırıcılıktan uzak görülmezler, aksine çok gerçekçi oluşlarıyla dikkat çekerler. Resimleri inceleyen biri, sanki o an yatak odasında onlarla berabermiş de kenardan onları izliyormuş hissine kapılır.

Le lit, 1986’dan beri Paris’te Orsay Müzesi’nde sergileniyor. Diğer tablolar ise çeşitli özel koleksiyonlarda yer alıyor.

Toulouse-Lautrec’in diğer eserlerini incelemek ve sanatıyla ilgili daha çok bilgi almak için Google Arts and Culture’a göz atabilirsiniz.

Public Domain Review. (2022, April 23). Henri de Toulouse-Lautrec’s Bed Series: An Intimate Look Behind the Scenes at a Paris Brothel (1890s)
https://publicdomainreview.org/collection/toulouse-lautrec-bed-series
Henri de Toulouse-Lautrec. (2022, April 23). Wikipedia.
https://en.wikipedia.org/wiki/Henri_de_Toulouse-Lautrec
Henri de Toulouse-Lautrec. Google Arts and Culture. Retrieved April 23, 2022 from
https://artsandculture.google.com/entity/henri-de-toulouse-lautrec/m0h7vt?categoryId=artist

Benzer yazılar

Aşık olduğumuz kişiyi düşünmek enerji veriyor!

Onu düşününce içiniz kıpır kıpır mı oluyor? Yerinizde duramaz gibi mi hissediyorsunuz? Artık bunun gerçek olduğuna inanabilirsiniz.

Biyolojik Perspektiften Aşk

Midedeki kelebekler, hızlı kalp atışı ve terleyen avuçlar... Bu fizyolojik tepkiler, aşık olduğumuzda hormonların işleyişiyle bağlantılı.

"O" kişinin kader olduğuna inanmak sağlıklı mı?

Siz de partnerinizle birlikte olmanızı sağlayan faktörün kader olduğuna inanıyorsanız, bu durum ilişkinize zarar veriyor olabilir. Nasıl mı?

Karşılıksız Aşk 1 - Nasıl ve Neden?

Karşılıksız aşk neden var? Neden karşılık görmeden aşık oluyoruz? Neden kendimize bunu yapıyoruz? Bu karşılıksız aşklar bizi nasıl etkiliyor?

Ya partnerimle sevgimizi farklı şekilde gösteriyorsak?

Sevgimizi göstermenin tek bir yolu olmak zorunda mı? Yoksa herkes aşkını nasıl isterse öyle mi yaşar? Peki bunların ilişkimize etkisi ne?

İlişki şansını kaçırmak reddedilmekten daha mı zor?

"Olsaydı olurmuş ama olmadı." Kalben'in şarkısında da dile getirdiği gibi, sizin de böyle sürüncemede kalan bir hikayeniz var mı?

Fizyolojik Uyarılma Çekiciliği Neden Artırır?

Spor salonundaki insanlar daha mı çekici yoksa beynimiz egzersizin sağladığı fizyolojik uyarılmayı yanlış mı yorumluyor?

Sanatla Olan İlişkimiz

Dinlediğimiz müzikler, izlediğimiz filmler. Aslında sanat hayatımızın her yerinde ve bizi sosyal, bilişsel ve duygusal olarak iyileştiriyor.

Filmler İlişkilere Bakış Açımızı Nasıl Etkiliyor?

Hep o filmlerde gördüğümüz, partnerlerin birbirleri için türlü fedakarlıklar yaptıkları aşklar... Gerçek hayatta bir karşılıkları var mı?

İlkler Neden Unutulmaz? - İlk Aşk

Birçok insan ilk aşkını hatırlar. İlkleri bu denli unutulmaz kılan, bizde bu denli büyük etkiler bırakmasına sebep olan şey tam olarak ne?

Aynı Anda Birden Çok Kişiye Aşık Olmak Mümkün Mü?

İnsan aynı anda birden çok kişiye aşık olabilir mi? Çok tartışılan bu sorunun cevabına yazımızdan ulaşabilir, çok aşlılık kavramıyla tanışabilirsiniz!

İyi Ki Varsın Oksitosin!

Sevgi hormonu olarak bildiğimiz oksitosinin etkileri saymakla bitmiyor. Doğumdan bağlanmaya cinsellikten sosyalliğe birçok konuda etkisi bulunuyor!

Karşılıksız Aşk 2 - Üstesinden Gelme Yöntemleri

Diyelim ki şans yüzünüze gülmedi ve karşılıksız bir aşka tutuldunuz. Bu durumun üstesinden gelmek ve reddedilmenin acısını hafifletmek mümkün.

Kırmızı Renginin Çekim Gücü

Aşkın rengi nedir? Kırmızı! Kırmızı rengin heyecan uyandırdığını ve çekiciliği arttırdığını gösteren birçok araştırma bulunuyor desek?

Karşılıksız Aşkı Konu Edinen 4 Büyük Klasik

Aşk… İnsanlığın en özel ve en eski duygularından biri. Karşılıksız ise de gelip geçen bir misafir. İşte bu misafiri konu alan kitaplar…

Nazım Hikmet'in şiirlerinde Aşk - 2

Bu yazımızda Nazım Hikmet'in 1945 sonrası şiirlerinde giderek artan lirizmi, değişimleri ve şiirlerinin genel özelliklerini inceliyoruz.

Nazım Hikmet'in şiirlerinde Aşk - 1

Nazım Hikmet en güzel sevda şiirlerini yazan şairlerimizin başında geliyor. Bu yazımızda örnekler ve yorumlarla sanatını irdeliyoruz.

Tanzimat Edebiyatında Aşkı Konu Edinen Romanlar - 1

Tanzimat döneminde yetişen edebiyatçılarımız aşkı romanlarının tam da merkezine aldılar. İşte bu sanat eserlerinin birkaç örneği!

Tanzimat Edebiyatında Aşkı Konu Edinen Romanlar - 2

Tanzimat dönemi aşk romanlarında anlatılan, genellikle "sevda muharebeleri"nden mağlup ayrılan sevdazedelerin hikayeleriydi. İşte örnekleri!

Türk Edebiyatında Yarım Kalan Aşklar - 2

Vedat Türkali ve Orhan Pamuk'un bu romanlarında aşkın yoğun anlatımına şüphe ve kaygı da eşlik ediyor. İşte çok daha fazlası!

Tutulmanın Psikolojisi 1 - Nereden Geliyor?

Nedir bu sırılsıklam aşık olma hali? "Tutulma" kavramı nereden geliyor? Bu yazımızda tutulmanın biliminden bahsediyoruz.

Aşk Bir Bağımlılık Mıdır?

Onsuz yaşayamam. Ona çok ihtiyacım var. Ondan vazgeçemiyorum. Bu cümleler çok aşık birine mi yoksa bağımlı birine mi ait?

İlk görüşte aşk mı, arkadaşlıktan doğan aşk mı?

İlk görüşte aşık olduğunuz biriyle mi olmak isterdiniz, yoksa uzun süreli arkadaşlığın sonunda kurulan beraberlik mi sizi daha mutlu ederdi?

Erkekliği Yeniden Tanımlamak: 4:44

Geleneksel erkekliğin özellikleri arasında feminen ve güçsüz görünmemek yer alıyor. Jay-Z’nin albümü ise bunu değiştiriyor!

Porto - Aşkın Büyüsü

İlk görüşte aşka inanır mısınız? Yoksa insanlar birbirini tanıdıkça mı aşık olurlar? Buyrun Porto- Aşkın Büyüsü filmi incelememize!

"21. yüzyılın Sylvia Plath'i" Lana Del Rey

Lana Del Rey yüreklere böylesine dokunan, "Bunu nasıl yazmış?" dedirten şarkıları nasıl yazıyor dersiniz? Albüm incelemesi yazımız yayında!

2020'nin Aşk şarkıları

Koca bir yılı devirdik. Acaba ardımızda hangi aşk şarkılarını bıraktık? 2020'nin dikkatimizi çeken aşk şarkılarını bu yazıda inceledik.

Türkçe şarkılarla Karşılıksız Aşk

Hiç sevginize karşılık alamadığınız oldu mu? Karşılıksız aşkı anlatan Türkçe şarkıların en güzel örnekleri için yazımıza göz atabilirsiniz.

Rock Klasikleriyle Tutulmanın Semptomları

Hepimizin en az bir kez dinlediği o şarkılara bir de tutulmanın penceresinden bakın. Aşık olma deneyiminize eşlik edecek şarkılar bu yazıda!

2019'un Aşk şarkıları

Koca bir yılı devirdik. Acaba ardımızda hangi aşk şarkılarını bıraktık? 2019'un dikkatimizi çeken aşk şarkılarını bu yazıda inceledik.

Aşkı Konu Edinen 4 Belgesel Serisi

Aşkı nasıl yaşadığımız biricik olsa da, her aşkın ortak ögeleri bulunuyor. Bu yazıda aşkı anlatan 4 belgeseli inceledik. Keyifli okumalar!

Aşkı Anlatan 8 Kısa Animasyon

Bu yazıda sizler için yemek molalarında izleyebileceğiniz aşkı konu alan sekiz kısa animasyonu derledik. şimdiden keyifli seyirler!

İzleyenlere Çocukluk Aşkını Hatırlatacak 5 Film

İşte o günlüğünüze yazdığınız, belki de yaz akşamlarında eve çağrılıncaya kadar koşturduğunuz ilk aşkınızı sizlere hatırlatacak beş film!

Aşağılık Kompleksine Değinen İki Büyük Klasik

Bireyin kendini diğer insanlardan daha aşağı görmesi yüzyıllardır edebiyat eserlerine konu oluyor. İşte bu konuda iki klasik!

Sanatçı Romanları Küntslerroman Türüne İki Örnek

Bireyin olgunlaşarak bir sanatçı olmasını konu edinen roman türüne küntslerroman adı veriliyor. Sizler için bu türden iki örnek düzenledik!

Romantik İlişkinizi Gözden Geçirmeniz İçin Yardımcı Olabilecek Sorular

Her ilişki zorlayıcı zamanlardan geçiyor. Böyle zamanlarda ilişkinizi daha objektif değerlendirmek için kendinize neler sorabilirsiniz?

Gençlik Aşkları: Olivia Rodrigo - SOUR

Z kuşağının aşk ile ilgili tecrübelerini anlatan bu albümü sınır koymak, toksik ilişkiler ve kapanış yapabilmek üzerinden inceliyoruz!

Herkes Gibi "Normal" Olamamak - C.R.A.Z.Y. Filmi

C.R.A.Z.Y., cinsel yönelimini keşfeden bir çocuğun ailesiyle olan ilişkisini anlatan, 1960'larda geçen bir büyüme hikayesi.

Modern Zamanlarda Aşk

Günümüzde partnerlerimizi daha çok sosyal medya aracılığıyla buluyoruz. Peki bu aşka bakışımızı ve aşkı nasıl yaşadığımızı değiştiriyor mu?

Aşkın Farklı Türlerine Dair Bir Komedi - Crazy, Stupid, Love

Emma Stone, Ryan Gosling ve Steve Carrell'ın başrollerini paylaştığı film, aşka dair sorular sorduran bir romantik komedi.

Aşkın 6 Mil Derinliğinde Su Üstünde Kalmanın Çabası: Submarine

Bozuk bir aile yapısı içinde, ergenliğin getirdiği karakter bunalımıyla uğraşan Oliver, ebeveynlerinin evliliklerini kurtarmaya çalışıyor.

2021’in Aşk Şarkıları

Koca bir yılı devirdik. Acaba ardımızda hangi aşk şarkılarını bıraktık? 2021’in dikkatimizi çeken aşk şarkılarını bu yazıda inceledik.

Aşkın Tanımını Yapmak Mümkün mü?

Kavuşmak, kavuşamamak, birlikte olup bütün dünyaya meydan okumak… Sizce aşk nedir? Böylesine karmaşık bir deneyimin tanımı yapılabilir mi?

Özgürleştiren Aşk Mı Kısıtlayan Aşk Mı?

Aşkı nasıl tanımlıyoruz? Bizi büyüten, keşfetmemize olanak sağlayan bir durum olarak mı yoksa aşk için her seferinde kendimizi feda etmemiz mi gerekiyor?

Aşkın Ömrü Ne Kadar?

Uzun süreli bir ilişkide tutkuyu korumak mümkün mü yoksa aşk zamanla azalarak biter mi? Yoğun duygular, geçen zamana karşı koyabilir mi?

İlişkileri Merkezine Alan Tiyatro Oyunları

İnsanı insana insanla anlatma sanatı: tiyatro! Yakın ilişkileri sahneye taşıyan tiyatro oyunlarını sizler için derledik.