Tartışılan Bir Konu: Pornografi

Ande Ömeroğlu

Tartışılan Bir Konu: Pornografi

Liebesakt Studie - Egon Schiele

Bu yazımızda hakkında çok konuşulan ve tartışılan bir kavram olan pornografiden bahsedeceğiz. Günümüzde pornografi sektörü gitgide daha da gelişiyor ve daha kolay ulaşılabilir hale geliyor. Pornografinin iyi mi yoksa kötü mü, özgürleştirici mi yoksa zarar verici mi olduğu önemli bir tartışma konusu. Bunun yanında, muhafazakar topluluklarda pornografi, ahlaki açıdan da tartışılıyor. Karşıtları; pornografinin ilişkileri bozabileceğini, cinsel bağımlılığa ve sağlıksız davranışlara neden olabileceğini ve cinsel yönden agresif davranışları teşvik edebileceğini düşünüyor. Öte yandan savunucuları; erotikanın kişilerin cinsel hayatlarını geliştirebileceğini, hatta cinsel saldırıları azaltabileceğine inanıyor. Araştırmacılar 1969'da pornografi Danimarka'da legal hale geldikten sonra cinsel agresyonda bir artış yaşanmadığını, hatta bazı türlerinde düşüş gözlendiğini belirtiyorlar.


Diğer taraftan yıllar içinde porno içeriğinin giderek daha fazla şiddet içerdiği de öne sürülüyor. 2010 yılında yayınlanan bir araştırmaya göre 300'den fazla porno sahnesini analiz eden bir çalışma, bu sahnelerin %88'inden fazlasının fiziksel şiddet içerdiğini buluyor. Sahnelerin büyük bir kısmında şiddeti uygulayan erkek, şiddet gören ise kadın. şiddet davranışına karşı en çok gösterilen tepki ise zevk almak ya da hiçbir şey olmamış gibi davranmak. Bu konuda yapılan en güncel araştırmalar şu konuda uzlaşıyor: şiddet içeren pornografik görüntüleri tercih eden kişiler, zaten cinsel olarak agresif insanlar ve hali hazırda cinsel şiddet uygulamaya meyilliler. Yani porno izlemek bu anlamda alkol tüketmeye benziyor. Porno izlemek, kendi başına tehlike oluşturmasa da risk faktörü taşıyan birtakım insanlar için durumu daha kötü hale getirebiliyor.

Peki insanların porno ile ilgili genel görüşleri ne şekilde? Amerika'nın cinsel araştırmalar konusunda önde gelen bilimsel araştırma enstitüsü Kinsey Institute tarafından 2002'de yaptırılan bir araştırmaya göre, katılımcıların yüzde 86'sı pornonun insanları eğitebileceğini düşünüyor. Aynı araştırmada katılımcıların yüzde 72'si pornonun fanteziler için zararsız bir yol olabileceğini belirtiyor. Porno izleyicilerinin yüzde 80'i porno izlemeleri ile ilgili kendilerini kötü hissetmediklerini belirtiyor. Ancak belirtmekte fayda var; bu araştırmaya katılanların %80'i erkek ve katılımcıların %72'si ayda birden fazla porno izlediklerini rapor ediyorlar. Bu sebeple, bu sonuçları bütün topluma genelleyebilmek pek de mümkün gözükmüyor.

Günümüzde araştırmacılar pornografinin karanlık yanını keşfetmeye çabalıyor. Çok fazla porno izlemek, kısa ve uzun vadede istenmeyen kişisel ve sosyal sonuçlara yol açabiliyor, insanların romantik ilişkileri bu durumdan zarar görebiliyor. Bu durumun en önemli sebeplerinden biri olarak gerçek hayattaki cinsellik ile pornografinin çoğunlukla bağdaşmaması gösteriliyor. Pornodaki seks, gerçek hayattaki seks ve yakınlıktan daha farklı. Bu sebeple ekstrem seviyede porno izlemek, gençlerin cinselliği gerçekte olduğundan daha farklı algılamasına neden olabiliyor ve gerçek bir partnere karşı olan uyarılmayı negatif yönde etkileyebiliyor. Benzer bir şekilde, porno izlemek ilişkilerden daha az tatmin duymaya ve birtakım bağlanma problemlerine yol açabiliyor. Gerçek bir partnerle ilişki kurma durumu, kişilerin iletişimle veya cinsel olarak yeterlilikleriyle ilgili kaygılarını daha aktif hale getirebiliyor. Partnerin cinsel ve romantik isteklerini tatmin etmek de fazla porno izleyen biri için zorlayıcı hale gelebiliyor. Böyle olunca, kişiler pornografiyi bir sığınma alanı, kolay bir kaçış yolu olarak görebiliyorlar. Partnerleri çok fazla porno izleyen insanlar için bu durum ilişki memnuniyetinin azalmasına, ilişkideki cinsellikten alınan keyfin azalmasına ve bu kişilerin özgüvenlerinin azalmasına neden oluyor.

Porno izlemek ile doğrudan ilişkili bir başka problem ise porno bağımlılığı. Günümüzde binlerce genç insan giderek artan seks düşkünlüklerinin üstesinden gelmeye çabalıyor. Kinsey Institute'ün yaptığı araştırmaya göre katılımcıların %9'u çok uğraşmalarına rağmen porno izlemeyi bırakamadıklarını belirtiyorlar. Peki porno izlemek beyni nasıl etkiliyor? Porno izlemenin bağımlılık yaratması mümkün mü?

Porno izlemenin tıpkı güzel bir yemek yemek ya da cinsellik yaşamak gibi beynin ödül mekanizmasını harekete geçirdiğini ve dopamin salgılanmasına neden olduğunu biliyoruz. İnternet porno kullanıcılarıyla birlikte yapılan bir araştırmaya göre saat ve yıl üzerinden porno kullanımı, beynin ödül duyarlılığına hizmet eden alanın küçülmesiyle doğru orantılı. Ancak bu bulgunun bir neden-sonuç ilişkisi içermediğini vurgulamamız gerekiyor. Başka bir deyişle, zaten beynin ödül sistemi daha küçük olan insanlar daha fazla uyarana ihtiyaç duyarak daha fazla porno izliyor olabilirler ya da fazla porno izlemek beynin ödül sistemini küçültüyor olabilir. Araştırmacılar, ikinci ihtimalin daha kuvvetli olduğunu tahmin ediyorlar; çünkü sık sık porno izleyen insanların zamanla daha fazla ve daha değişik içerikte porno izlemek istediklerini de biliyoruz. Bunun yanında, araştırmalar, internet pornosu yaygınlaştıktan sonra ereksiyon bozukluğunun da yaygınlaştığını gösteriyor. Yapılan bir çalışma, aşırı porno izleyicilerinin porno izlemeyi bıraktıktan sonra günlük yaşantılarındaki konsantrasyon problemleri ve duygusal sorunların da daha iyiye gittiklerini gösteriyor.

Uzmanlar aşırı miktarda porno izlemenin hangi kategoriye sokulacağı konusunda henüz uzlaşabilmiş değiller. Vazgeçilemeyen porno izleyiciliği hiperseksüel bir bozukluk olarak tanımlanamıyor. Peki aşırı porno izleyiciliği alkol veya uyuşturucu bağımlılığı gibi bir bağımlılık olabilir mi? Beyin görüntüleme çalışmaları bu konuda şunu gösteriyor: Dayanılmaz bir istekle porno izlemekten vazgeçemeyen kullanıcıların beynindeki aktivite ile uyuşturucu ya da alkol bağımlılarının bağımlı oldukları maddeye karşı gösterdikleri beyin aktivitesi birbirleriyle çok benzeşiyor.

Alışkanlığa dönmüş porno izleyiciliğine bir etiket koymak henüz o kadar kolay olmasa da aşırıya kaçan bu davranışın sonuçlarının olumlu olmadığını net bir şekilde görüyoruz. Bu durumu aşmak isteyen insanlar için ilk aşama kendilerini bu davranışa iten dürtünün ne olduğunu anlamak olmalı. Bazı tedavi programları aşırı miktarda porno izlemeyi bir bağımlılık olarak görüyorlar. Bu konu üzerindeki bilimsel araştırmalar devam ediyor. Ne yazık ki porno izlenmesi toplumda bir tabu olarak görüldüğünden bu durum bilimsel çalışmaların da hızını düşürebiliyor. Bu konuyla ilgili yazmaya devam edeceğiz. Takipte kalın.

[1] Kutchinsky, B. (1973). The effect of easy availability of pornography on the incidence of sex crimes: The Danish experience. Journal of Social Issues, 29(3), 163-181.
[2] Bridges, A. J., Wosnitzer, R., Scharrer, E., Sun, C., & Liberman, R. (2010). Aggression and Sexual Behavior in Best-Selling Pornography Videos: A Content Analysis Update. Violence Against Women, 16(10), 1065-1085.
[3] Fidgen, J. (2013, June 25). Do we know whether pornography harms people? The BBC. Retrieved from: https://www.bbc.com/news/magazine-22987051
[4] PBS. (2002). Do you use porn? A survey from the Kinsey Institute. Retrieved from: https://www.pbs.org/wgbh/pages/frontline/shows/porn/etc/survey.html
[5] Morgan, E. M. (2011). Associations between young adults' use of sexually explicit materials and their sexual preferences, behaviors, and satisfaction. Journal of Sex Research, 48(6), 520-530.
[6] De Boer, B. J., Bots, M. L., a Nijeholt, A. L., Moors, J. P. C., Pieters, H. M., & Verheij, T. J. (2004). Erectile dysfunction in primary care: prevalence and patient characteristics. The ENIGMA study. International Journal of Impotence Research, 16(4), 358-364.
[7] Stewart, D. N., & Szymanski, D. M. (2012). Young adult women's reports of their male romantic partner's pornography use as a correlate of their self-esteem, relationship quality, and sexual satisfaction. Sex Roles, 67(5-6), 257-271.
[8] Brand, M., Snagowski, J., Laier, C., & Maderwald, S. (2016). Ventral striatum activity when watching preferred pornographic pictures is correlated with symptoms of Internet pornography addiction. Neuroimage, 129, 224-232.
[9] Kühn, S., & Gallinat, J. (2014). Brain structure and functional connectivity associated with pornography consumption: the brain on porn. JAMA Psychiatry, 71(7), 827-834.
[10] Banca, P., Morris, L. S., Mitchell, S., Harrison, N. A., Potenza, M. N., & Voon, V. (2016). Novelty, conditioning and attentional bias to sexual rewards. Journal of Psychiatric Research, 72, 91-101.
[11] Capogrosso, P., Colicchia, M., Ventimiglia, E., Castagna, G., Clementi, M. C., Suardi, N., & Montorsi, F. (2013). One patient out of four with newly diagnosed erectile dysfunction is a young man - worrisome picture from the everyday clinical practice. The Journal of Sexual Medicine, 10(7), 1833-1841.
[12] Zimbardo, P., & Coulombe, N. (2016). Man, interrupted: Why young men are struggling & what we can do about it. Red Wheel/Weiser.
[13] Weir, K. (2014). Is pornography addictive? Monitor on Psychology, 45, 456.
[14] Kraus, S. W., Voon, V., & Potenza, M. N. (2016). Should compulsive sexual behavior be considered an addiction?. Addiction, 111(12), 2097-2106.[15] Gola, M., Wordecha, M., Sescousse, G., Lew-Starowicz, M., Kossowski, B., Wypych, M., & Marchewka, A. (2017). Can pornography be addictive? An fMRI study of men seeking treatment for problematic pornography use. Neuropsychopharmacology, 42(10), 2021.

Benzer yazılar

Çocuklarla Cinsellik Hakkında Konuşmak

Cinsellik çoğu insana göre konuşulması zor bir konu. Hele de karşınızdaki zor sorular soran bir çocuksa… Peki ya bu durumu nasıl yönetmeli?

Sexting - Cinsel İçerikli Mesajlaşma

Teknoloji hayatın her alanını olduğu gibi cinsellik tecrübesini de değiştiriyor. Telefonla hayatımıza giren sexting bizi nasıl etkiliyor?

Erkekler Kısa Süreli İlişkileri mi Tercih Ederler?

Erkekler kısa süreli ilişkiler kurmaya daha yatkın mıdır? Yoksa bu sadece filmlerin, kitapların bize öğrettiği bir halk efsanesi midir?

Porno İzlemek İlişkilerimizi Nasıl Etkiliyor?

Hali hazırda bir ilişkisi olan insanların porno izleme sıklığı hem kendilerinin hem de partnerlerinin ilişkiye bakışını etkileyebiliyor.

Kadınların Cinselliği - Orgazm

Kadın orgazmının tanımını, türlerini, erkek orgazmı ile benzerliklerini ve farklılıklarını bu yazımızda öğrenebilirsiniz.

Kadınların Cinselliği - G Noktası ve Boşalma

G noktası nedir? Kadınların cinsellik tecrübesini nasıl etkiliyor? Kadınların boşalması nasıl gerçekleşiyor? Cevaplar yazımızda!

Kadınlar Mastürbasyon Yapar Mı?

Mastürbasyon halen büyük oranda tabu olarak görülen bir konu ancak kadınların kendi cinselliklerini keşfetmelerinde önemli bir rol oynuyor.

Aseksüellik Nedir?

Aseksüel bireyler toplumun %1-%2lik bir bölümünü oluşturuyor. Sanılanın aksine anormal veya sağlıksız bir durum olmayan aseksüellik nedir?

Mükemmel Bir Seks Hayatı Ulaşılmaz Değil

Cinselliğin varlığı, sıklığı ve kalitesi ilişkinin kalitesini de derinden etkiliyor. Peki, iyi bir seks yaşantısı için neler yapılabilir?

Bir İlişkide Tutku Neden Azalır?

Partnerlerin birbirlerine karşı hissettiği cinsel arzunun zamanla azalması doğal mıdır? Bunun önüne geçmek için neler yapılabilir?

Mastürbasyonun Cinsellikteki Yeri

Kötü ve ayıp olarak algılanabilen mastürbasyon aslında - hem kadınlar hem erkekler - herkes için oldukça sağlıklı bir davranış.

Bağlanma Stilleri ve Seks

Bağlanma stillerimiz hayatımızın birçok alanını derinden etkiliyor. Buna cinsellik deneyimi ve cinsellikten alınan tatmin de dahil.

Bir İlişkide Seks Neden Önemlidir?

Cinsellik yakın ilişkilerimizin önemli bir boyutunu oluşturuyor. Romantik ilişkilerde seksin oynadığı rol detaylarıyla yazımızda!

Objeleştirmenin Psikolojisi

Objeleştirme özellikle kadınların, kişilikleri veya başarılarından ziyade dış görünüşleriyle değerlendirmeleri anlamına geliyor.

Cinsel Akışkanlık Nedir?

Cinsel akışkanlık, son yıllarda araştırmacıların cinsel yönelimin geçici veya kalıcı olarak değişebildiğini fark etmesiyle ortaya çıktı.

Kadınları Baskılama Aracı Olarak Etiketleme

Cinsiyet rollerinin dışına çıkan kadınlar toplum tarafından ayıplanıyor ve etiketleniyor. Bu durum etiketlenen kadınları nasıl etkiliyor?

Cinsellik Korkusu (Erotofobi) Nedir?

Erotofobi, diğer adıyla cinsellik korkusu, en genel anlamıyla cinselliğe dair her şeye karşı duyulan korku olarak tanımlanıyor.

Seks Robotları ve Sanal Gerçeklik

Teknoloji hayatın her alanını değiştirmeye devam ediyor. Seks robotları, uzak bir gelecek gibi gözükse de, hayatımızı nasıl değiştirebilir?

Faydacı Dostluk Nedir?

Romantizmden ziyade cinselliğin ön planda olduğu faydacı dostluk sağlıklı olabilir mi, yoksa başarısız olmaya muhtaç mıdır?

Fizyolojik Uyarılma Çekiciliği Neden Artırır?

Spor salonundaki insanlar daha mı çekici yoksa beynimiz egzersizin sağladığı fizyolojik uyarılmayı yanlış mı yorumluyor?

Ayrılık Sonrası Seks

Ayrılma sonrası seksin nedenleri, cinsiyetler arası genel farklılıkları ve etkilerini öğrenmek için yazımızı inceleyebilirsiniz.

Yaş, Memnuniyet, Cinsiyet: İlk Cinsel Deneyim

Cinselliğe dair birçok konuda olduğu gibi ilk cinsel deneyim hakkında da çok fazla yanlış "bilgi" var. Bu konuyla ilgili bilgiler yazımızda!

Evrimsel Açıdan Seks Davranışı ve Takılmak

Üreme amacıyla yapılan seksin evrimsel amacını açıklamak zor değil, peki üreme amacı olmadan yapılan seksin (takılma) evrimsel anlamı nedir?

Takılmak Nedir, Neden Takılırız?

Genelde üniversiteli gençler arasında yaygın olarak kullanılan takılma kavramının ve takılma davranışının özellikleri nelerdir?

Çocuğumla Çıplaklık Konusunda Nasıl Konuşmalıyım?

Çocuklar erken yaşlardan itibaren çıplaklık konusunda meraklı olabiliyorlar. Peki onlarla bu konuyu en doğru şekilde konuşmanın yolu nedir?

Ergenlik Dönemi Depresyonu ve Romantik İlişkiler

Depresyonu tetikleyen etkenlerin başında yakın ilişkilerimiz geliyor. Erken ergenlik döneminde yaşanan sosyal problemler, depresyon için kuvvetli bir temel oluşturuyor.

Cinsel yönelimi gizlemek neye yol açıyor?

Cinsel yönelimimiz kimliğimizin önemli parçalarından. Bu konuyu etrafımızdan gizlediğimizde hangi durumlarla karşı karşıya kaldığımızı biliyor musunuz?

Korkulu kaçınmacı bağlanma cinselliğimizi de etkiliyor.

Cinsellik yaşarken her seferinde partnerinizin isteklerini ön plana mı koyuyorsunuz? Bu durum bağlanma stilinizle ilgili olabilir.

Cinselliği özgürce keşfedememek bizi nasıl etkiler?

Cinselliğin bastırılması ya da toplum baskısı çok karşılaşılan bir durum. Peki cinselliği keşfedememek nelere yol açabiliyor?

Cinselliğin sıklığı mı verdiği keyif mi daha önemli?

İlişkinizin kalitesinin yaşadığınız cinselliğin sıklığıyla aynı oranda arttığını düşünüyor musunuz? Peki ya öyle değilse?

Porno izlemek mastürbasyon sıklığını artırır mı?

Pornografik içerikler birçok ilişkide tartışma konusu olabiliyor. Peki porno izlemek ilişkiyi ve mastürbasyon sıklığını nasıl etkiliyor?

Partnerimizle geçmiş cinsel deneyimleri konuşmalı mıyız?

Yeni bir ilişki demek, aynı zamanda biraz da geçmişi deşmek demek... Peki geçmişteki cinsel deneyimler söz konusu olunca?

Çocuklarla Cinsellik Hakkında Konuşulması Neden Önemli?

Çocuklarla cinsellik konuşmak bir tabu olsa da, çocukların sağlıklı bir ergenlik süreci yaşamaları için bu konu elzem bir noktada bulunuyor.

Doğum Kontrolü Nedir?

"Korunmadan birlikte oldum, hamile kalmış olabilir miyim?" Doğum kontrol yöntemlerine dair yanlış birçok bilgi yayılıyor. Bu işin doğrusu ne?

Doğum Kontrol Yöntemleri - Yanlış Bilinenler

Birden fazla prezervatif daha mı koruyucu? Geri çekilme yöntemi her zaman işe yarar mı? Bu işin doğrusu ne?

Cinsellikte Çeşitlilik Arayışı ve Çıplaklık

Cinsellikte heyecan ve çeşitlilik arayan yalnızca erkekler mi? Bu yazımızda kadın cinselliği üzerine pek konuşulmayan konuları inceledik.

Çocukların Cinsiyeti ve Oyun Eğilimleri

Çocukların cinsiyetine göre oyuncak seçimleri, aileleri endişelendiren bir konu olabiliyor. Peki, cinsiyete göre atfedilen renkler ve oyuncaklar olması doğru mu?

Seks Bağımlılığı

Aktif bir cinsel hayat seks bağımlılığı anlamına gelmiyor. Dikkat edilmesi gereken nokta: Cinsel hayat sosyal hayatı olumsuz etkiliyor mu?

Cinsellik Hakkında Kitaplar

Cinsellik insan olmanın bir doğası. Bu konuda doğru bilgiye ulaşabilmeniz adına cinsellik hakkında yazılan kitapları listeledik!