Romantik İlişkilerde Hayal Kırıklığı

Zeynep Yıldan

Romantik İlişkilerde Hayal Kırıklığı

Bombay Sapphire - Holly Warburton

Tanıştık, konuştuk, vakit geçirdik, sevdik, paylaştık, tartıştık, birbirimize karıştık, aşık olduk, işin cazibesine kapıldık, gerçek bir aşk masalı yarattığımızı sandık. Zamanla aşk alevi söndü, tartışmalar arttı ve büyü bozuldu, ayrıldık. İlişkideyken göremediğimiz birçok hatayı gördük, idealleştirdiğimiz o kişinin aslında kafamızda yarattığımız kişi ile aynı olmadığını anladık. “Ben kimi sevmişim? Ben onu nasıl sevmişim? Onu nasıl bu kadar yanlış tanımışım?” gibi sorularla baş başa kaldık. Bu senaryo size tanıdık geliyor mu? Ünlü yazar Sam Keen ilişkilerdeki idealleştirme süreci ile ilgili "Aşk mükemmel bir insan bulmak değildir. Kusurlu bir insanı kusursuz görmektir.” demiş. Peki ne oluyor da ilişkinin başındayken “Evet, bu o!” dediğimiz insana bakışımız zamanla değişiyor?


İlişkinin başlarındayken sürekli en iyi yanlarımızı göstermek istiyoruz. Partnerimiz bizi sevsin istiyor ve bunu sağlayabilmek için kusurlarımızı saklıyoruz. Hatta tutulma dönemi olarak geçen bu dönemde partnerimizin kusurlarını görsek bile bize önemsiz gelebiliyor. Karşılıklı olarak birbirimizi idealize ediyor ve mükemmel canlılarmış gibi görebiliyoruz ancak süreç bu şekilde ilerlemiyor. Zamanla kusurlarımızı ve olumsuz denebilecek yanlarımızı daha fazla fark ediyoruz, her ilişkide olduğu gibi partnerimizle de uyumlu olmadığımız özellikler olduğunu görmeye başlıyoruz. Bu durum partnerimizi artık kusursuz birisi gibi görmemizi engelliyor.

Aslında bu durum oldukça normal çünkü birisiyle sağlıklı bir şekilde yakınlaşmak birbirine kusurlarını da göstermek demek. Burada önemli olan şey kusurları karşılıklı olarak kabullenebilmek ve birbirine uyum sağlayabilmek. Bu yaşandığı zaman kusurlar bir engel olmaktan çıkıp birbirini geliştirebildiğin alanlara dönüşebiliyor ancak bazen ilişkinin başında yaşanan idealizasyon çok yoğun olabiliyor ve kişi partneriyle aslında ne kadar uyumsuz olduğunu fark etmeyebiliyor. Görmek istediğimiz gibi gördüğümüz ya da bize kendini görmek istediğimiz gibi gösteren o kişi bambaşka biri olarak karşımıza çıkabiliyor ve kaçınılmaz son olarak aşkımızın büyüsü bozulabiliyor. Ayrılıklar ve yüksek boşanma oranları da aslında tamamen aşktan kör olmadığımızın ve bir yerde bozulan büyünün farkına vardığımızın bir kanıtı.

Araştırmalara göre başta bize hoş gelen durumlar bile sonradan iticileşebiliyor, bu durum tehlikeli cazibe (fatal attraction) olarak adlandırılıyor. Örneğin, en başta birini güçlü karakterinden dolayı sevebiliyoruz ama zaman geçtikçe bu güçlü karakter bize inatçı olarak görünebiliyor. Nazik olmasına çekildiğimiz birini zamanla pasif olması nedeniyle suçlayabiliyoruz. Başlangıçta eğlenceli bulduğumuz, devamlı şaka yapan ve ciddi bir tavırda görmediğimiz ve bu nedenle ona çekildiğimiz birinin davranışları bize zamanla olgunluktan uzak ve ciddiyetsiz gelebiliyor. Yani aslında başlangıçta çekici bulduğumuz şeyler de sonradan ilişkinin başarısız olmasına neden olabiliyor, bu durumda da hayal kırıklığı kaçınılmaz oluyor.

Bir araştırmacıya göre “Bireyler başka bir kişinin güçlü yönlerine romantik bir şekilde çekilirler ve en başından beri bununla ilişkili zayıflıkların farkındadırlar ancak bu zayıflıkları görmezden gelmeyi veya küçümsemeyi seçerler”. Tutulma dönemi bittiğinde, tutku azaldığında ve cazibe daha az yoğun hale geldiğinde, bu zayıflıkları görmezden gelmek zorlayıcı olabiliyor. Tehlikeli cazibe kavramı çerçevesinde yapılan açıklamalardan biri, bize aşırı derecede çekici gelen davranışın ya da özelliğin bizden çok farklı olduğu yönünde. Bizden farklı bir davranışa/özelliğe başta yoğun bir şekilde kapılabiliyoruz ancak bu farklılık zaman içinde sorun yaratıyor.

Romantik ilgi görmek ve duymak, o kişiyi idealize etmemize sebep oluyor ve bu durum karşımızdakinin kusurlarına karşı bizi adeta kör ediyor. Bu idealizasyon döneminde romantik ilgi duyduğumuz kişilerle olan benzerliklerimizi de abartıyoruz ve uyumluluk seviyemizi olduğundan daha fazla görebiliyoruz. Eğer partnerimizle zamanla yakınlaşmak yerine uzaklaşıyorsak bu yoğun hisler zaman geçtikçe azalabiliyor, tehlikeli cazibenin etkisi zamanla sönebiliyor, aradaki tutku azalabiliyor ve artık partnerimizi idealleştirmeyi bırakıp onun hatalarını görmeye başlayabiliyoruz.

Aşkın büyüsü bozulduğunda, illüzyon bittiğinde ve kendini bir yabancıyla birlikte gibi hissettiğinde bir zamanlar birbirlerini seven, birbirine hayranlık duyan insanlardan geriye hayal kırıklığı ve “Onu hiç tanıyamamışım.” hissi kalabiliyor.

[1] Felmlee, D. H. (2001). From appealing to appalling: Disenchantment with a romantic partner. Sociological Perspectives, 44(3), 263–280. https://doi.org/10.1525/sop.2001.44.3.263
[2] Horan,S.M. (2012, November 30). Fatal attraction. Psychology Today. Retrieved from https://www.psychologytoday.com/us/blog/adventures-in-dating/201211/fatal-attraction
[3] Meinecke, C. (2013, January 20). How did we end up here? Psychology Today. Retrieved from https://www.psychologytoday.com/sg/blog/everybody-marries-the-wrong-person/201301/how-did-we-end-here

Benzer yazılar

Romantik İlişkilerde Hayal Kırıklığı

“Gerçek yüzünü nasıl daha önce görmedim? Ben bu insana mı aşık olmuşum?” cümleleri tanıdık geliyor mu? İlişkilerde yaşadığımız hayal kırıklığını ele aldık.

Mizahın İlişkideki Yeri

Gerçekten bizi güldüren insanlardan mı hoşlanırız? Mizahın farklı türleri neler? Birlikte gülebilmek ilişkileri nasıl etkiler? Cevapları yazımızda!

Bir İnsanı Çekici Kılan Nedir?

Bir insandan etkilenmemizde birçok farklı sebep rol oynayabiliyor. Bir insana bakıp “Ne kadar çekici!” dememizi sağlayan özellikler neler?

Çekici Olmanın Kokumuzla Bir İlgisi Var!

Daha önce birilerini yalnızca kokusu sebebiyle çekici bulduğunuzu hissettiniz mi? Nedenini bu yazıdan öğrenebilirsiniz!

Ayrı Dünyaların İnsanları Bir İlişkide Mutlu Olabilirler mi?

Partnerlerin benzerlik ve farklılıklarının, ilişkileri üzerinde olumlu ya da olumsuz etkileri olabiliyor. Bu etkiler neye göre değişiyor?

Teknoloji ve Çocuklar - Yanlış Bilinenler

Günümüz çocukları teknolojiyle fazlasıyla haşır neşir durumda. Peki bu durum gerçekten de sosyal etkileşimlerini azaltıyor mu?

Hamilelik Sonrası Depresyon Yaşamam Benim Suçum Mu?

Hamilelik sonrası kadınlar depresyon semptomları gösterebiliyorlar. Peki bu durum anne ve bebek arasında oluşacak bağı ne şekilde etkiler?

Doğum Sonrası Depresyonu Yaşayan Partnere Destek Olma

Depresyonda olan birisiyle yaşamak zor olabiliyor, hele de evde bebek varsa. İşte doğum sonrası depresyondaki birine destek olmanın yolları!

Rock Klasikleriyle Tutulmanın Semptomları

Hepimizin en az bir kez dinlediği o şarkılara bir de tutulmanın penceresinden bakın. Aşık olma deneyiminize eşlik edecek şarkılar bu yazıda!

Ebeveynlerimize Benzeyen Partnerler Mi Arıyoruz?

Hiç ebeveynlerinize benzeyen birinden hoşlandınız mı? Freud'un bu konudaki düşünceleri belli olsa da bakalım güncel araştırmalar ne diyor?

İzleyenlere Çocukluk Aşkını Hatırlatacak 5 Film

İşte o günlüğünüze yazdığınız, belki de yaz akşamlarında eve çağrılıncaya kadar koşturduğunuz ilk aşkınızı sizlere hatırlatacak beş film!

Porno İzlemek İlişkilerimizi Nasıl Etkiliyor?

Hali hazırda bir ilişkisi olan insanların porno izleme sıklığı hem kendilerinin hem de partnerlerinin ilişkiye bakışını etkileyebiliyor.

Aşırı uyumlu olmak çekici bir özellik olmayabilir.

Ne söylese tamam diyor, onun isteklerini hep kendinizinkilerin önüne mi koyuyorsunuz? Bu kadar uyumlu olmak ilişkilerde ters tepebiliyor.

İçini Açmak ve Yakınlık

Karşımızdaki kişiye kendimizi açmak her zaman çok kolay olmuyor. Bunu başarmanın ilişkilerimize olan katkısını ise göz ardı etmemek lazım!

Sakal tarzının çekicilikle bir ilgisi var mı?

Erkeklerin sakal miktarı, onları çekici olarak algılayıp algılamadığımızı değiştirir mi? Sakal birini gerçekten daha mı "hoş" yapar?

Tokat Atmanın Çocuğa Etkileri

"Alt tarafı bir tokat!" deyip geçmeli mi? Yoksa çocukları disipline etmek için başka yöntemler mi aranmalı? Bir tokat nelere yol açabilir?

Artıları ve Eksileriyle Online Dating

Artıları - eksileri ile online dating'i farklı kılan özelliklerini nasıl yararımıza kullanabiliriz? İmkanlarını avantaja çevirmek mümkün mü?

Mükemmel Bir Seks Hayatı Ulaşılmaz Değil

Cinselliğin varlığı, sıklığı ve kalitesi ilişkinin kalitesini de derinden etkiliyor. Peki, iyi bir seks yaşantısı için neler yapılabilir?

Neden Ayrılıklar Bazılarımız İçin Daha Zor?

Reddedilmenin ve ayrılığın ardından hepimiz acı çekiyoruz fakat bazılarımızın iyileşmesi daha zor oluyor. Bu farklılığa ne sebep oluyor?

Aşkın Gözü Sahiden De Kör Müdür?

Hani gözümüz ondan başkasını görmez, en mükemmel insanın o olduğunu düşünürüz ya… İşte bu, fena halde tutulduğumuzun kanıtıdır!

Sosyal Medya İlişkilerimizi Nasıl Etkiliyor?

İnternet ve Sosyal Medya: Her şeye ve herkese bir "tık" uzakta olmak bizi nasıl etkiliyor? Yanıtları yazımızda bulabilirsiniz!

Bebeklerin Tensel Temasa Olan İhtiyacı

Sevdiklerinize sarılmanın, dokunmanın ne kadar iyi hissettirdiğini bilirsiniz. İşte o temaslara bebeklerin de çok ihtiyacı var!