Neden Ulaşamayacağımız Hedefler Belirliyoruz?

Yonca Fener

Neden Ulaşamayacağımız Hedefler Belirliyoruz?

Woman leaning on table (Mujer acodada en mesa) - Olga Sacharoff (1915)

Aralık ayında, yılın sonuna yaklaşırken yeni yıl için hedefler belirlemek oldukça yaygındır. Araştırmalar, insanların sadece %19'unun önceki yıl sonunda belirledikleri hedeflere ulaştığını söylüyor. Bu durumun nedenleri arasında hedefe nasıl ulaşacağını bilmemek, yeterli radeyi gösterememek, belirsiz hedefler seçmek ya da beklenmedik (hastalık, ekonomik sorunlar gibi) olaylarla karşılaşmak yer alıyor.


Hedeflere ulaşmamız önündeki bir başka büyük neden de daha iyi hayatlar sürmeye yönelik arayışımızda, kendimize çoğu zaman ulaşılamaz hedefler koymamız. Bunlar gerekli enerji, beceri veya kaynaklara sahip olmadığımız için ulaşamadığımız hedeflerdir. Nesnel olarak konuşursak bir hedefin gerçekten ulaşılabilir olup olmadığı ancak üzerinde çalışmaya başladığımızda anlaşılabilir. Ancak koyduğumuz bu hedefi gerçeleştirecek beceri ve kaynaklara sahip olup olmadığımızı değerlendirme konusunda her zaman çok başarılı olmayabiliyoruz.

Her başarısız girişim sonrası yeni bir diyete başlayan insanları düşünelim. Diyet yapan insanların birçoğu zorlu beslenme planına sadık kalamıyor çünkü yapmak zorunda kalacakları fedakarlıkları hafife alıyorlar. İlk bakışta yiyecek seçimlerini değiştirme fikri basit gibi gözüküyor olsa da aslında bunun bir yaşam tarzı değişikliği olduğunu fark edemiyorlar.

Peki neden ulaşamayacağımız hedefler koyarız?

Hedef belirleme, yaptığımız işe bir anlam katar ve motivasyon için önemlidir. Ancak söz konusu özellikle öz güvenimizle bağlantılı bir hedef olduğunda kendimize aşırı güvenme eğiliminde oluyoruz. Sadece başarıya ulaşmak için değil, aynı zamanda kendimiz hakkında daha iyi hissetmek istiyoruz ve bu psikolojik sağlığımız için önem taşıyor.

Bazı kişilerse bu duruma daha stratejik yaklaşıyorlar. Başarı olasılıkları konusunda kararsız olduklarında ya da olasılığın düşük olduğunu bildiklerinde daha uzun vadeli bir hedef belirlemeyi seçiyorlar. Böylece hedefin gerçekleşmesine dair hissettikleri umut daha fazlasını elde etmelerine yardımcı oluyor. Hedefe varamasalar bile gelişim göstermiş oluyorlar.

Ulaşılamayan Hedefler İyi mi Kötü mü?

Cevap her ikisi de olabilir. Ulaşılamaz hedeflerin peşinde ısrarla koşmak farklı başarılarla sonuçlanabilir. Kendisine ulaşılması çok güç bir hedef koymuş biri, nihayetinde şöyle düşünebilir: "Bu hedefi belirlememiş olsaydım, şu anda sahip olduğumdan çok daha azını başarmış olacaktım. Bu yüzden denediğim için çok daha iyi durumdayım."

Daha küçük başarılara odaklanmaksa olumlu duygularımızı güçlendirebilir ve bizi aynı kategoride daha fazla hedef koyma yolunda motive edebilir. Ulaşılamaz hedefler, mühim olanın hedef olmadığını, yolculuk olduğunu bildiğimiz sürece oldukça sağlıklı olabilirler.

Diğer taraftan ulaşılmaz hedefler genellikle başarısızlıkla sonuçlanır ve insanların başarısızlığa nasıl tepki vereceği büyük ölçüde değişir. Bazıları için, özellikle uzun süreli bir hedef için çok fazla zaman ve çaba harcayanlar için, başarısızlık ezici bir darbe olabilir. İyi yönetilmezse birinin başarısız olduğu gerçeğine odaklanmak, kendi kendini gerçekleştiren olumsuz kehanetlere veya öz eleştirel düşüncelere yol açabilir.

Başarısızlığın ardından gelen bir başka potansiyel zihinsel tuzak, "yanlış umut sendromu" dur. Bu durumda başarısızlığı, hedefin başlangıçta ulaşılamaz olduğu gerçeğinden başka nedenlere atfetme eğiliminde olunur. Örneğin başarısızlık, kötü bir işverene ya da çalışma arkadaşına, sıkıcı görevlere veya dikkat dağıtıcı bir ilişkiye atfedilebilir.

Bu yanlış atıflar, özellikle başka insanlar dahil edilmeye başlandığında tehlikeli olabilir. Dahası, eşlik eden "bir dahaki sefere işlerin kesinlikle farklı olacağına" dair inanç, kişinin ulaşılamaz hedefe bir kez daha ulaşmaya çalışmasına ve yıkıcı duygusal maliyetlerle sonsuz bir başarısızlık döngüsüne girmesine neden olabilir.

Yang, H., Stamatogiannakis, A., Chattopadhyay, A., & Chakravarti, D. (January 4, 2021). Why We Set Unattainable Goals. https://hbr.org/2021/01/why-we-set-unattainable-goals

Benzer yazılar

Çalışan Bağlılığını Artırmanın 7 Yolu

Bağlılığı fazla olan kişiler, işlerinde daha mutlu ve üretken oluyorlar. Yöneticiler çalışan bağlılığını artırmak için neler yapabilirler?

Birbiriyle Çatışan Duygular Hissetmek

Hepimiz birbiriyle çatışan duygular, düşünceler ve davranışlar içine girebiliyoruz. Peki en çok hangi konularda çatışmalı anlar yaşıyoruz?

Romantik İlişkilerde Bakım Verme Davranışı

Bakım verme davranışı yalnızca ebeveyn-çocuk ilişkilerinde karşımıza çıkmıyor. Üstelik romantik ilişkilerimizde bu davranışlar çok faydalı olabiliyor!

İdeal Takım Büyüklükleri ve Sosyal Kaytarma

Kişi sayısı arttıkça verim artar mı yoksa az insanla daha verimli çalışılabilir mi? İdeal takım sayısı kaç kişidir? Cevabı yazımızda.

Bizim için Anlamlı Bir İşte Çalışıyor Olmak

Bizim için anlamlı bir işe sahip olmamız için amaçlarımızın, değerlerimizin ve zevklerimizin işimizle örtüşüyor olması gerekiyor.

İş Yerinde Mükemmeliyetçilik Faydalı Mı Zararlı Mı?

En büyük zayıflığım, mükemmeliyetçi olmam! Bir saniye, mükemmeliyetçilik olumlu ve faydalı bir özellik değil miydi? Detaylar yazımızda.

Ulaşamadığımız Hedeflerle Nasıl Baş Edebiliriz?

Uzun vadeli ve ulaşılması güç hedefleri gerçekleştirme çabası, her zaman başarıyla sonuçlanmaz. Başarısızlık durumunda ne yapabilirsiniz?

Neden Ulaşamayacağımız Hedefler Belirliyoruz?

Hedef belirlemek bizi motive eder. Fakat bazı hedefler neredeyse ulaşılmazdır. Ulaşılması zor hedefler koymamızın sebebi ve etkileri neler?

Ayrılık Sonrası Seks

Ayrılma sonrası seksin nedenleri, cinsiyetler arası genel farklılıkları ve etkilerini öğrenmek için yazımızı inceleyebilirsiniz.

Müzik Dinlemek Sizi Daha Zeki Ve Üretken Yapabilir Mi?

Müziğin duygularımız ve motivasyonumuz üzerindeki etkisi kanıtlanmış bir gerçek. Peki müziği üretkenliği arttırmak için kullanmak mümkün mü?

Hedeflerinizi Gerçekleştirebilmek İçin 8 İpucu

Her yılbaşında, doğum gününde yapılan o planlar. Kaçı gerçeğe dönüşüyor? Hedeflerinizi fethetmek için ipuçları yazımızda!

İş Yerlerinde Cinsiyet Eşitsizliği - 1

İş yerinde cinsiyet eşitsizliği hala bir sorun olarak karşımıza çıkıyor. Temsil imkanı sağlansa bile kadınlar sorunlarla karşılaşıyorlar.

İleri Yaş Dostu İş Yerleri ile Yaş Ayrımcılığını Önlemek

Tıpkı ırkçılık ve cinsiyet ayrımcılığı gibi bir ayrımcılık türü olan yaş ayrımcılığıyla iş yerinde mücadele etmek için öneriler yazımızda.

Farkındalık Meditasyonu Liderlik Becerilerine Nasıl Katkı Sağlar?

Son yıllarda oldukça popülerleşen farkındalık meditasyonu liderlik becerilerimizi geliştirmek konusunda da yardımcı olabilir!

Kaygılı bağlanma ilişkiyi görünür kılma meylini artırıyor.

Partnerinizle fotoğrafınızı sosyal medyada paylaştığınızda motivasyonunuz ne oluyor? Peki bunun bağlanma stilimizle ilgisi ne?

Yakın İlişkilerimiz Kariyerimizi Nasıl Etkiliyor?

Stresli bir iş gününden sonra partnerimize dert yanmak, onun cümleleriyle motive olmak… Sağlıklı ilişkilerimiz kariyerimizi nasıl etkiliyor?

Kadınlar Mastürbasyon Yapar Mı?

Mastürbasyon halen büyük oranda tabu olarak görülen bir konu ancak kadınların kendi cinselliklerini keşfetmelerinde önemli bir rol oynuyor.

Habersizce Terk Edilmek: Ghosting

Bir sabah uyandınız, bir bakmışsınız terk edilmişsiniz! Ghosting nedir ve kişiye nasıl hissettirir tüm detaylarıyla yazımızda.