Romantik İlişkiler

İlişkileri Mutlu ve Sağlıklı Devam Ettirmenin Yolları

   

Anne Magill-www.kaifineart.com-3.jpg
Anne Magill – As the Leaves Fall

İlişkiyi devam ettirme, yakın ilişkiler psikolojisinde, ilişkinin mevcut durumunu korumak ve/veya daha iyiye gitmesine sağlamak amacıyla yapılan davranışları ve etkileşimleri tanımlayan bir kavram olarak karşımıza çıkar1. Buna göre rutin devam ettirme davranışları genel olarak kasıtsız ve dolaylı olarak her gün ilişkimizi devam ettirmek için yaptığımız davranışlardır. Diğer taraftan, stratejik devam ettirme davranışları ise doğrudan ve kasıtlı olarak mevcut ilişkiyi daha iyi bir hale getirmek için yaptığımız davranışlar olarak tanımlanabilir.

İlişkiyi devam ettirme davranışları temel olarak beş değişkenle yakından ilgilidir1:

  • İlişkideki memnuniyet: Bu durum ilişkinin ve partnerin kişinin beklentilerini ne derece karşıladığıyla belirlenir. Bolca  ilişkiyi devam ettirme davranışları gösterilen ilişkiler genellikle partnerleri yüksek düzeyde memnun eden ilişkilerdir. Yüksek memnuniyete sahip kişiler, ilişki devam ettirme davranışları sergilerler.
  • İlişkiye bağlılık: Daha önceki yazılarımızda da bahsettiğimiz üzere, kişinin ilişkideki manevi yatırımı ne kadar fazlaysa çevrede o kadar daha az alternatif görmeye başlar. Bu da partnerler arasındaki bağlılığı güçlendirir. Bağlılık derecesi yüksek olan kişiler, ilişkiyi devam ettirme davranışlarını daha çok sergilerler. Bu davranışlar hem bağlılığın bir göstergesidir, hem de uzun vadede ilişkiye harcanan emeği arttırdığı için bağlılığı da arttıracaktır.
  • İlişkideki kararların ortak ve karşılıklı verilmesi: Partnerler alınacak kararlarda veya yapılacak gelecek planlarında ortak karar verdiklerinde ve her iki taraf da ilişkiden yarar sağladığına inandığında, ilişkiyi devam ettirme davranışlarını daha çok sergilemeye başlar. Bu durum partnerler arasında eşit hale gelince ilişki devam ettirme davranışları sergilenmeye başlanır.
  • İlişkideki aşk ve hoşlanma düzeyi: Partnerlerin birbirlerini sevme ve birbirlerinden hoşlanma derecesi, ilişkiyi devam ettirme davranışları ile yakından ilgilidir. İlişkiyi devam ettirme davranışları direkt olarak partnerlerin birbirlerine duydukları olumlu duyguları arttırır.
  • İlişkinin uzunluğu: İlişkinin uzunluğu bir anlamda ilişkiye yapılan zamansal yatırım demektir. İlişkinin uzunluğu ile ilişkiyi devam ettirme davranışları arasındaki ilişki henüz tam olarak netleştirilmese de ilişkinin başında daha az ilişkiyi devam ettirme davranışları gösterildiği ve sonradan bu tarz davranışların daha sık gözlemlendiği düşünülmektedir.

İlişkileri devam ettirme davranışlarının ortak 5 özelliği vardır ve var olan ilişkiyi güçlendirmek için ilişkilerde bu beş özelliğin bulunmasına dikkat edilmelidir2.

  • Güvence:  Kişi, partnerinin kendisini sevdiğinden, kendisine inancı ve bağlılığı olduğundan emin olmalıdır. Partnerden ihtiyaç duyduğunda huzur ve güven alabilmek, “seni seviyorum” gibi cümlelerin sıklıkla söylenmesi, sadakat gösterilmesi ve beraber gelecek planları yapılması bu kategoride gösterilen davranışlar arasında sayılabilir.
  • Olumluluk: İlişkideki etkileşimlerin neşeli ve hoş olmasına dikkat edilmelidir. Genel olarak partnere karşı davranışların olumlu ve mutlu olmasının yanı sıra arada partnere küçük sürprizler yapmak, onun hoşuna gidecek şeyleri özellikle yapmaya çalışmak ve hoşuna gitmeyecek şeyleri değiştirmek için uğraşmak da bu kategoriye girer.
  • Açıklık: Sağlıklı ve pozitif bir ilişkinin en önemli özelliklerinden biri de açıklıktır. Duygu ve düşüncelerin partnere açılması aradaki samimiyeti geliştirir. Birbirine açık ve dürüst olan partnerler hem sevgilerini hem de sıkıntılarını rahatlıkla söylerler. Bu bakımdan partnerlerin birbirlerine bu açıklık için güvenli alan oluşturması çok önemlidir. Sorunlar hakkında konuşabilmek, birbirini eleştirmeden dinlemek ve birbirinden her konuda tavsiye almak da bu kategoride incelenebilecek davranışlardır.
  • Paylaşılan sosyal çevre: Arkadaşların ve diğer sosyal ilişkilerin birbirleriyle paylaşımı partnerleri birbirine yakınlaştırır. Sürekli birlikte yalnız vakit geçirmektense, arada bir ortak arkadaşlarla yapılan aktiviteler, çiftin daha kalabalık ortamlarda bulunmasına ve dolayısıyla sosyal çevreleri tarafından onay gördüğü hissini fark etmesine olanak sağlar.  
  •  Paylaşılan görevler: En basit ev işinden, partnerlerin birbirlerinin her türlü ihtiyacıyla ilgilenmesine kadar ilişkideki bütün sorumluluklar ve görevler mutlaka paylaşılmalıdır. Aksi durumda eşitlik hissedilmediğinde ilişkiyi devam ettirmede sorunlarla karşılaşmak oldukça mümkündür.

İlişkiyi devam ettirme davranışlarındaki en önemli noktalardan bir tanesi bu davranışların partner tarafından fark edildiğinden emin olmaktır3. Eğer partnerlerden biri bu davranışları gösterdiğini düşünüyor ama diğer taraf fark etmiyor ya da bu davranışları yeterli bulmuyorsa, ilişkideki memnuniyet azalacaktır. Bazen de partnerler bu davranışları yapmayı düşünmenin bile yeterli olduğuna inanabilirler. Mesela işten eve gelirken partnerinize çiçek almayı düşünebilirsiniz, ama toplantınız uzar ve çiçekleri almaya fırsatınız olmaz. Her ne kadar siz sırf bunu düşünmüş olmanızın bile önemli olduğuna inansanız da, partneriniz için ortada somut bir davranış bulunmamaktadır. Bu sebeple ilişkilerin mutlu bir şekilde devam edebilmesi için biraz daha fazla çaba sarf edip bu nazik düşüncelerinizi aksiyona çevirebilmeniz önemlidir. Bazen sırf karşı tarafa gününün nasıl geçtiğini sormak, gün içerisinde güzel bir mesaj göndermek, akşam yatmadan önce onu sevdiğini dile getirmek bile ilişkilerinizin kalitesini önemli derecede arttırabilir. Bu konu hakkında yazmaya devam edeceğiz.

Takipte kalın.

Yazan: Berk Bilmez

Düzenleyen: Gizem Sürenkök

Kaynaklar

[1] Ogolsky, B. G., & Bowers, J. R. (2013). A meta-analytic review of relationship maintenance and its correlates. Journal of Social and Personal Relationships, 30(3), 343-367.

[2] Dainton, M., & Stafford, L. (1993). Routine maintenance behaviors: A comparison of relationship type, partner similarity and sex differences. Journal of Social and Personal Relationships, 10(2), 255-271.

[3] University of Illinois College of Agricultural, Consumer and Environmental Sciences (2013, January 9). Expert suggests tried-and-true strategies to strengthen your relationship. ScienceDaily. Retrieved January 16, 2013, from http://www.sciencedaily.com­ /releases/2013/01/130109110059.htm

Reklamlar